همکاری ملی برای تدوین اطلس عشایر کشور

به گزارش داغ (دیده‌بان امنیت غذایی) به نقل از روابط عمومی سازمان امور عشایر ایران، جهانبخش میرزاوند در نشستی با حضور اسکندر صیدایی رئیس سازمان نقشه‌برداری کشور، معاونان و مدیران ستادی و استانی سازمان به‌صورت ویدئوکنفرانسی در سالن کوچ برگزار شد، اظهار داشت: امروز هیچ خدمت‌رسانی، فعالیت تولیدی یا برنامه توسعه‌ای بدون شناخت دقیق واقعیت‌های میدانی و بهره‌گیری از نقشه‌های پایه استاندارد امکان‌پذیر نیست و فقدان داده‌های مکانی دقیق، هم موجب اتلاف منابع و هم کاهش کارآمدی خدمات می‌شود.

وی با تأکید بر این که عشایر مرزداران بی‌مزد و منت کشور هستند، گفت: در بسیاری از مناطق مرزی، ساحلی و کمتر برخوردار، توسعه بدون حضور و دیده‌شدن جامعه عشایری معنا نخواهد داشت و این امر مستلزم ثبت دقیق سکونتگاه‌ها، مسیرهای کوچ و ایلراه‌ها به‌صورت مکان‌محور است.

ضرورت تثبیت و حفاظت از ایل‌راه‌ها

رئیس سازمان امور عشایر ایران با اشاره به جایگاه قانونی ایل‌راه‌ها گفت: طبق قوانین بالادستی و پایین‌دستی از جمله قانون زمین شهری و مصوبات شورای عالی شهرسازی، تعدی و تصرف در ایل‌راه‌ها ممنوعیت مطلق دارد.

وی افزود: ایل‌راه‌ها در طرح‌های جامع و تفصیلی شهری و روستایی به رسمیت شناخته شده‌اند. با این حال، توسعه شهرنشینی، ضرورت تعیین دقیق مسیر، عرض و حریم ایل‌راه‌ها را دوچندان کرده است.

میرزاوند تاکید کرد: تعیین حریم و تثبیت این مسیرها تنها با اتکا به نقشه‌های دقیق و همکاری سازمان‌هایی نظیر سازمان نقشه‌برداری کشور و سازمان منابع طبیعی امکان‌پذیر است.

اطلس ملی عشایر؛ میراثی ماندگار برای نسل‌های آینده

رئیس سازمان امور عشایر ایران با اشاره به ظرفیت‌های فنی و آرشیوی سازمان نقشه‌برداری کشور، از جمله آرشیو غنی عکس‌های هوایی از دهه ۱۳۳۰ و بهره‌گیری از فناوری‌های ماهواره‌ای اشاره کرد.

وی گفت: نقشه‌های پایه، به‌ویژه نقشه‌های ۱ پنجاه هزارم، نقش مهمی در تعیین ایل‌راه‌ها، عرصه‌های عرفی و اتراق‌گاه‌های عشایری دارند و استفاده از این داده‌ها می‌تواند مبنای تدوین اطلس‌های تخصصی و استاندارد قرار گیرد.

میرزاوند تأکید کرد: تهیه اطلس‌های ملی و بارگذاری آن‌ها در بسترهای رسمی و امن سازمان نقشه‌برداری کشور، این داده‌ها را به سرمایه‌ای ماندگار برای نسل‌های آینده تبدیل می‌کند.

خدمات هوشمند؛ از آبرسانی تا آموزش عشایری

رئیس سازمان امور عشایر ایران با اشاره به برنامه‌های عملیاتی سازمان امور عشایر ایران اظهار داشت: مکان‌محور کردن سکونتگاه‌های عشایری، نقش تعیین‌کننده‌ای در بهینه‌سازی آبرسانی، توسعه پوشش تلفن همراه، اختصاص کدپستی، ارائه خدمات الکترونیک و کاهش هزینه‌های اجرایی دارد.

وی گفت: استفاده از نقشه‌های توپوگرافی می‌تواند به جای روش‌های پرهزینه آبرسانی سیار، امکان طراحی مخازن ثابت و انتقال ثقلی آب را فراهم کند.

میرزاوند در حوزه آموزش نیز به راه‌اندازی نخستین مدرسه هوشمند عشایری با همکاری وزارت ارتباطات اشاره کرد و گفت: در قالب تفاهم‌نامه‌ای جدید، ۲۷۶ مدرسه شبانه‌روزی عشایری به تجهیزات ارتباطی و محتوای آموزشی باکیفیت و هم‌سطح کلان‌شهرها مجهز خواهند شد.

وی در پایان با تأکید بر اهمیت تفاهم‌نامه سه‌ساله با سازمان نقشه‌برداری کشور، گفت: این همکاری مشترک زمینه‌ساز تهیه و انتشار اطلس ملی عشایر، اشتراک‌گذاری داده‌های مکانی در ژئوپورتال زیرساخت داده ملی (SDI) و ارتقای کیفیت فنی و حقوقی نقشه‌ها خواهد بود.

رئیس سازمان امور عشایر ابراز امیدواری کرد که این تفاهم‌نامه با هم‌افزایی دو سازمان، منشأ خیر و برکت برای جامعه عشایری کشور شده و گامی مؤثر در مسیر توسعه، بالندگی و رشد پایدار ایران باشد.

شناسایی دقیق قلمرو عشایری ضروری است

اسکندر صیدایی رئیس سازمان نقشه‌برداری کشور نیز در این نشست جامعه عشایری را از اصیل‌ترین و اثرگذارترین جوامع کشور دانست و تأکید کرد حکمرانی امروز بر پایه داده و داده‌های مکانی شکل می‌گیرد.

وی با بیان این که مکان و فضا بستر مشترک همه فعالیت‌های توسعه‌ای است، گفت: بدون شناسایی دقیق قلمروهای سردسیری و گرمسیری، مسیرهای ایل‌راه و زیست‌بوم‌های عشایری، امکان برنامه‌ریزی مؤثر، آینده‌نگر و آمایشی وجود ندارد.

رئیس سازمان نقشه‌برداری کشور با اشاره به ظرفیت‌های ژئوپورتال ملی و وجود هزاران لایه اطلاعات مکانی، از دسترسی سازمان امور عشایر به داده‌های موردنیاز و امکان بارگذاری اطلاعات تخصصی خبر داد و این تفاهم‌نامه را آغاز همکاری عملیاتی برای شناسایی دقیق سکونتگاه‌ها، ایلراه‌ها و توانمندی‌های جامعه عشایری عنوان کرد.